Anasayfa / Yazarlar / RIZANIN ÜRETİMİ: PROPAGANDA

RIZANIN ÜRETİMİ: PROPAGANDA

Edward S. Herman ve Noam Chomsky ikilisinin‘Rızanın İmalatı: Kitle Medyasının Ekonomi Politiği’ isimli kitabı,ABD Medyasının/ Hollywood’un hangi konulara değindiği, hangi konuları göz ardı ettiği ve hangi konuları çarpıttığına ilişkin tarihi ve güncel örneklerin yer aldığı önemli bir çalışma.

Bu kitap; Propagandanın, iktidar aygıtları ve onların kontrol ettiği medya,film,kültür,sanat ortamı ve odakları tarafından ustalıkla yaygınlaştırılıp ‘halkla ilişkilere’ dönüşen faaliyetler olarak algılandığını çok çarpıcı örneklerle anlatır.ABD’nin saldırdığı/işgal ettiği topraklarda, o toprakların yerlilerinin acı ve dramlarından ziyade, işgalci askerlerin dramlarına/öykülerine odaklanan bir kamuoyu yaratma becerilerinde propagandanın kimliğini deşifre eder.
Propaganda aslında nedir?
Kelimenin sözlük anlamı “bir öğreti, düşünce veya inancı başkalarına tanıtmak, benimsetmek ve yaymak amacıyla söz, yazı gibi yollarla gerçekleştirilen çalışma, yaymaca” olarak tanımlanmaktadır.
Domenach,’politika ve propaganda’ çalışmasında, propaganda olarak nitelendirilebilecek faaliyetlerin ilk şeklinin eski Atina ve Roma dönemlerinde egemen kesimin iktidarının halka benimsetilmesinde kullanılan uygulamalar olduğunu ifade etmektedir.
Terimin ilk defa Roma Kilisesi tarafından 1622 yılında kullanıldığı iddia edilir.
17. yüzyılda, Katolik inançları dışında, Rönesans hareketinin belli başlı bir akım hâlinde belirmesi, papalığın nüfuzu üzerine tesirini arttırmağa başlaması, Papa XV. Greguar tarafından tehdit olarak görülmüş ve “Congregation de Propagandistes (İnancı Yayma Meclisi) adı verilen kardinaller meclisi toplantıya çağrılmış, bu meclise Katolik inançlarını üstün tutmak için yeni mezhep ve cereyanlarla mücadele (propaganda) vazifesi verilmiştir.
Propaganda kelimesi, terim olarak buradan doğmuştur. Kelimenin kökü, Latince “yayılması gereken şey” manasına gelen “propago”dan çıkarılmıştır.
Propaganda birimi kurulana kadar Katolik inancını yalnızca silah gücüyle yaymaya çalışan kilise, bunun başarısız sonuçlar verdiğini görünce böyle bir yola başvurmuştur.
Sonraki, tüm zamanlarda ‘kan dökmeyen bir savaş aracı’ olarak kullanılan ‘Propaganda’, halkla ilişkiler disiplinin ABD’li kurucusu olan Edward Bernays’ın yazdığı kitabın adıdır aynı zamanda.
Terimin anlam tarihi; ‘algıları yönlendirmenin, toplumsal değer ve semboller icat etmenin, kamusal rıza imalatının, istendik sonuçlar üretmenin, stratejiler ve eylemler bütünü’haline gelerek kendi tanımını şimdilik tamamlamıştır.
Propaganda aynı zamanda, bir doktrini yaymak amacıyla kamunun düşünce ve davranışlarını etkileme çalışmaları olarak da açıklanabilir.Mesajın tek taraflı bir ileti olarak tasarlandığı ve geri bildirimin tasarıma uygun hale getirildiği, yönlendirme ve yönetme işlevi gördüğü söylenebilir.

Hitler faşizminin propaganda bakanı Göbbels ise propagandayı “bir siyaset aleti, toplumu kontrol altında tutabilme gücü” olarak tanımlamaktadır. Yine Goebbels’e göre propagandanın işlevi sadece düşünceleri dönüştürmek değil, kitleleri cezbederek onları yönlendirmek ve böylece bireylerin uygun görülen düşünce tarzını benimsemelerini sağlamaktır.

Görünen o ki, kitle iletişim araçlarının yaygınlaşması ve enformasyonun kitleselleşmesiyle beraber ‘kamusal niyetin tasarlanması ve kamusal grup zihni ‘oluşturmanın en yaygın etken maddesi propaganda araçları olmuştur.
Kitlelerde, ‘olmayan bir şey hakkında, olmuş gibi algı oluşturmak, olan bir şeyin ise başka türlü olduğuna ikna etmek’ propagandanın olmazsa olmazları arasındadır.
En ölümcül olay ve sorunlarda bile toplumsal tepkiler/algılar propaganda aygıtlarıyla yönlendirilip yönetilerek toplum ajitasyona maruz kalır.
Herkesin aynı açıklıkta gördüğü bir olay, propaganda iktidarları eliyle başkalaştırılır ve kendi gerçekliğinize yabancılaştırılırsınız.
Propaganda öyle sonuçlar üretir ki ‘katil ve katliamcıları’ ‘kahraman’ olarak bile gösterebilir.
Propaganda bir bilinç yanılsaması yaratır. Algılama süreçlerinize müdahil olur. Zihinleri işgal eder. Sürü psikolojisi oluşturarak, tutumları tek tipleştirir. Soru sormanıza müsaade etmez, soracağınız soruları da sizin adınıza propaganda iktidarları belirler. Propaganda kan akıtmaz ancak akıtılan kanlara sizi tutumlarınızla dâhil eder. En zalimane şeyleri bile ustalıkla size onaylatabilir.
Propaganda odaklarına dikkat.Propaganda misyonerleri her renkten kılıfa bürünebiliyorlar.Yeni nesillerin propaganda ateşinin zihinleri işgal edilmiş piyonları haline dönüştürülmesine sponsor olmayalım.

 

 

İlginizi Çekebilir

NATO ve gladyo

Norveç’teki NATO skandalı sıradan bir olay değildir.  Bunu şu anda Türkiye’nin tüm yetkilileri ve muhalefet ...

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir